مکانیزم عملیاتی چادرها و گشت‌زنی هر چادر گاوبانگی به‌عنوان یک ایستگاه میدانی عمل می‌کند که در نقاط استراتژیک کریدورهای مهاجرتی مرال (از ارتفاعات مشلوکوه تا جنگل‌های میان‌بند) مستقر می‌شود. محیط‌بانان در شیفت‌های ۱۲ ساعته، با استفاده از تجهیزات دید در شب، GPS و بی‌سیم، مسیرهای شناخته‌شده شکارچیان را مسدود کرده و با پاسخ به صدای گاوبانگی مصنوعی (سوت یا ابزارهای صوتی)، حیوانات را از دام متخلفان دور می‌کنند. در سال‌های اخیر، بیش از ۵۰ قبضه سلاح شکاری و ده‌ها ابزار صوتی غیرقانونی کشف و ضبط شده است.

پایش علمی و سرشماری دقیق در کنار حفاظت فیزیکی، چادرها پایگاه داده‌های میدانی هستند. از طریق روش سرشماری مستقیم (Drive Count) و دوربین‌های تله‌ای (Camera Trap)، تعداد گوزن‌های نر، ماده و کره‌ها ثبت می‌شود. این داده‌ها در گزارش‌های سالانه اداره کل محیط زیست مازندران و مقالات علمی (مانند نشریه پژوهش‌های حفاظت زیست‌محیطی) منتشر می‌شوند.

مشارکت اجتماعی و آموزش بومیان برنامه چادرهای گاوبانگی تنها یک عملیات دولتی نیست؛ بلکه الگویی از حاکمیت مشارکتی است. بیش از ۱۲۰ همیار محیط زیست از ۱۵ روستای حاشیه (مانند آلاشت، ورسک، درزیکلا و شیرگاه) در گشت‌ها شرکت می‌کنند و آموزش‌های ضدشکار، اکوتوریسم و مدیریت پسماند دریافت می‌کنند. در سال ۱۴۰۲، طرح “نگهبانان محلی مرال” راه‌اندازی شد که در آن هر خانواده بومی مسئول پایش یک کریدور مشخص است و در ازای آن، تسهیلات وام کشاورزی یا مجوز اکوتوریسم دریافت می‌کند.